CÂY TRÂM LÁ CÀ MÀ

Trâm lá cà mà, Xích nam - Syzygium buxifolium Hook, et. Arn., thuộc họ Sim - Myrtaceae.

Mô tả: Cây bụi hay gỗ nhỏ, cao 0,5-5m, phân cành nhiều; các cành có hình 4 cạnh. Lá mọc đối, phiến nhỏ, hình xoan bánh bò, dài 1-3cm, rộng 1-2cm, không lông; gân phụ cách nhau 1,5mm; gân biên sát mép; cuống ngắn, dài 2mm. Cụm hoa ở chót nhánh dài 2-4cm, không lông; hoa màu trắng, rộng 4mm; đài có 4 tai, cánh hoa xoan; nhị nhiều, dài 3-4mm. Quả mọng hình cầu, đường kính 6- 10mm, màu tím đen.

Ra hoa tháng 5-6, có quả tháng 9-10.

Bộ phận dùng: Rễ và vỏ rễ - Radix et Cortex Radicis Syzygii Buxifolii.

Nơi sống và thu hái: Loài phân bố ở Nhật Bản, Trung Quốc, Việt Nam. Thường ở ven rừng núi cao 1500m ở Sapa. Người ta thu hái rễ và vỏ rễ vào mùa hè, mùa thu.

Tính vị, tác dụng: Vị ngọt, tính bình; có tác dụng kiện tỳ lợi thấp, bình suyễn, tán ứ.

Công dụng, chỉ định và phối hợp: Quả cây có thể chế rượu. Rễ và vỏ dùng trị sưng vú, trẻ em thở khò khè, đòn ngã tổn thương, bỏng lửa. Liều dùng 15-30g sắc nước uống; dùng ngoài giã đắp và tán bột rắc. Lá cũng được dùng trị lở loét.